اخیراً روزنامه انگلیسی ایندیپندنت در گزارشی، ضمن هشدار نسبت به تعویض مكرر تلفنهای همراه و دستگاههای الکترونیکی کوچک كه مخصوصا در پایان هر سال میلادی به اوج میرسد، به بررسی تأثیرات مخربی که این اقدام روی محیطزیست برجای میگذارد، پرداخته است.
براساس ارقام تحلیلگران مؤسسه ABi Research تا سال 2010 بازار تلفنهای همراه مستعمل یا دست دوم سالانه به 100 میلیون عدد خواهد رسید كه ارزشی حدود 2 میلیارد یورو خواهد داشت.
اما مسئله مهم این است كه مصرف کنندهای که ابزار الکترونیکی خود را تعویض میکند، تصمیم میگیرد تلفن همراه قدیمی خود را داخل صندوق بازیافت بگذارد یا در سطل زباله بیندازد.
تعویض زودبهزود لوازم الکترونیکی قدیمی و جایگزینی آنها با مدلهای جدید مسئلهای است كه روز به روز رایجتر میشود. نسخههای قدیمی کنسولهای بازی، پخش کنندههای MP3، رایانه و بهخصوص تلفنهای همراه از جمله ابزارهایی هستند که همه ساله تعویض میشوند.
اما كمتر كسی فكر میكند که تعویض این لوازم میتواند موجب افزایش آلودگی محیطزیست شود.
ایندیپندنت در گزارش خود آورده است: تنها در انگلیس 11 هزار تن تلفن همراه قدیمی وجود دارند که در سطلهای زباله میافتند. در کریسمس 2007 علاوه بر تلفنهای همراه قدیمی، حتی سرنوشت تلفنهای همراه هوشمند با امکاناتی چون پخش کنندههای چند رسانهای، امکان اتصال به اینترنت، دوربینهای چند مگاپیکسلی، ایمیل و غیره هم به سطلهای زباله منتهی شد و علت آن هم ورود ای فن اپل به بازار انگلیس و تمایل کاربران انگلیسی به خرید این تلفن همراه جدید بود؛ بهطوری که بسیاری از کاربران انگلیسی در کریسمس 2007 ترجیح دادند تلفنهای همراه هوشمند مدرن خود را با یک دستگاههای فن تعویض کنند.
براساس اطلاعات آماری، عمر مفید استفاده از یک تلفن همراه بهطور متوسط 5 سال است و این درحالی است که از هر 3 اروپایی یک نفر تلفن همراه خود را هر سال تعویض میکند.
این درحالی است كه تلفنهای همراه محتوی مواد شیمیایی خطرناک و سمی هستند که میتوانند مشکلات جدی را برای محیطزیست به وجود آورند.
اما راه حل چیست؟
ایندیپندنت در ادامه گزارش خود تنها راه حل این مشکل را استفاده از مواد قابل بازگشت به چرخه طبیعت در این دستگاهها دانسته است.
هر چند قوانین جدید پیشبینی میکنند که تولیدکنندگان تلفنهای همراه باید خروج و تجدیدپذیری محصولات خود را تضمین کنند، اما باوجود این، تب دور انداختن دستگاههای از مد خارج شده با وجود اینکه حافظهای تمیز داشته باشند و باتری آنها به خوبی کار کند، در اروپا تند شده است.
درحال حاضر شرکتهایی وجود دارند که در بازار بازگشت دستگاههای الکترونیکی به چرخه طبیعت کار میکنند.
در حقیقت هدف اصلی این شرکتها کمک به سیاستگذاریهای جدیدی است که تولیدکنندگان را ملزم به استفاده از مواد تجدیدپذیر در محصولات خود میکنند، اما هنوز الزام سازندگان به بازیافت آنقدر جدی نشده و اگر این روند ادامه پیدا كند، در سالهای آینده، زبالههای الكترونیكی هم مثل زبالههای بیمارستانی و شاید هم مثل زبالههای هستهای، باعث دردسر شود.